دانشجویان از نفوذ بعضی گروهها در دفتر تحکیم وحدت میگویند
روزهای تحکیم بدون وحدت
مملکت بیوزیر علوم بود و سرپرست وزارت علوم در حال و هوای تحویل مسئولیت به وزیر پیشنهادی جدید و معاونان دولت قبلی هنوز سر کار. چه فرصتی بهتر از این برای برگزاری یک انتخابات فوری در دفتر تحکیم وحدت سراپا دگرگون شده چند سال گذشته برای حفظ دستاوردهای 8 ساله! به همین سرعت در یک صبح جمعه کار تمام شد. اعتراض انجمنهای اسلامی به انتخابات نادیده گرفته شد و اتحادیه انجمنهای اسلامی (دفتر تحکیم وحدت) که طبق آییننامه خودش، باید حداقل با حضور 20 انجمن اسلامی تشکیل شود با 11 انجمن، که بعضی از آنها طبق اساسنامه عضو تحکیم نیستند، تشکیل شد. بعضیها از مصادره تحکیم گفتند و نابودی تشکلی که در سالهای اوج گرفتن جنبش دانشجویی نقش پررنگی ایفا کرده بود و تا حد معرفی سیدمحمد خاتمی به عنوان کاندیدای ریاست جمهوری و معرفی نماینده برای انتخابات مجلس بین دانشجویان نفوذ و مقبولیت پیدا کرده بود. معاونت دانشجویی وزارت بهداشت این انتخابات را غیرقانونی اعلام کرده اما ظاهرا وزارت علوم در روزهای قبل از رای اعتماد وزیرش هنوز سرگردانتر از تصمیمگیری برای این ماجراست. ۱۴ تشکل انجمن اسلامی دانشجویان با انتشار بیانیهای خطاب به اعضای هیات مرکزی نظارت بر تشکلهای اسلامی دانشگاهیان، خواستار رسیدگی مراجع قانونی به انتخابات غیرقانونی دفتر تحکیم وحدت شدند اما هنوز پاسخی نگرفتهاند.
تصمیم فردی آقای معاون فرهنگی
سال گذشته بود که غلامرضا خواجهسروی معاون فرهنگی وزارت علوم کامران دانشجو گفت دفتر تحکیم وحدت قانونی ایجاد میشود. انتخابات اتحادیه در شرایطی برگزار شد که در پی برخوردهای انضباطی با تشکلها، بسیاری از انجمنهای اسلامی پلمپ و منحل شده بودند و انجمنهای تازهای با گرایشهای اصولگرایانه شکل گرفته بودند و بعضی از اعضای آنها، سابقه عضویت در بسیج دانشجویی و انجمن مستقل (طیف اصولگرای جدا شده از انجمنهای اسلامی) را داشتند. او که با وضعیت نامشخص این وزارتخانه هنوز در سمتش باقی مانده، یکی از کسانی است که دانشجویان در جریان اختلافات تحکیم مقصر میدانند. تا جایی که معتقدند او به تنهایی مجوز انتخابات را صادر کرده در حالی که هیات نظارت نقشی نداشتهاند. یونس نادری دبیر هیات موسس انجمن اسلامی دانشگاه اصفهان به چلچراغ میگوید: «دخالتهای بیمورد آقای خواجهسروی در این ماجرا محرز است. وقتی اتحادیهای انتخابات برگزار میکند از وزارت بهداشت، وزارت علوم و دفتر نهاد رهبری نماینده دارد. نه این که معاونت فرهنگی وزارت علوم، آن هم بدون اطلاع دکتر توفیقی، به تنهایی تصمیم بگیرد. در این انتخابات کسی از وزارت بهداشت دعوت نشده بود و تنها با حضور حجتالاسلام محمدیان نماینده نهاد رهبری نشست و انتخابات برگزار شد. ما در این باره بیانیه و شکایتنامهای به هیات نظارت مرکزی ارسال کردیم اما با تغییر نابههنگام گزینه وزارت علوم کمی دست برای تغییرات بسته شده است.»
با لابی، در تحکیم را بستهاند
نادری در توضیح عدم عضویت انجمنهای معترض در دفتر تحکیم وحدت میگوید: «بعضی انجمنها چند سال است میخواهند عضو تحکیم شوند. اما اعضای فعلی که تعدادشان انگشتشمار است این اجازه را نمیدهند و تنها انجمنهای همسو با خود را به اتحادیه راه میدهند. تحکیم کمیسیون تشکیلات دارد. انجمنها برای عضویت باید درخواست بدهند و شورای عمومی درباره عضویتشان تصمیم بگیرد. اما در این چند سال آنها لابی میکنند و مانع عضویت انجمنهای اصلاحطلب و مستقل میشوند. انحصارطلبی باعث شده با وجود اینکه انجمنهای جدیدی به دنبال دریافت مجوز و شروع فعالیت هستند، در اتحادیه تحکیم به رویشان بسته باشد.»
تحکیم پایداری
بعضی دانشجویان معترض به وضعیت تحکیم، نفوذ بعضی گروههای اصولگرا و تندرو از بیرون دانشگاه را یکی از مشکلات این اتحادیه میدانند. مبارزه، سایت تحلیلی خبری دانشجویان خط امام در این باره نوشته: «برنامه غیرقانونی اخیر هشت انجمن اسلامی تحت عنوان انتخابات شورای مرکزی دفتر تحکیم وحدت، رد پای جریانات نفوذی در انجمنهای اسلامی و دفتر تحکیم وحدت را بیش از پیش نشان میدهد. نمونه این مسئله، مصاحبه فردی است که سوابق جالبی در بسیج دانشجویی دارد. نفوذیها برنامه گستردهای برای تضعیف از درون انجمنهای اسلامی داشته و تلاش میکنند با جلوگیری از ورود انجمنهای اسلامی به شورای عمومی دفتر تحکیم وحدت - به ویژه انجمنهایی مثل انجمن دانشگاه تبریز، دانشگاه گیلان، علوم پزشکی کرمان و... که دو تا سه دهه در شورای عمومی و مرکزی دفتر تحکیم وحدت حضور داشتهاند - این اتحادیه را به یک تشکل کوچک اصولگرا همسو با جبهه پایداری تبدیل کنند. این جریان اقلیت در طول سالهای اخیر مانع از برگزاری جلسات شورای عمومی دفتر تحکیم وحدت –که عالیترین نهاد تصمیمگیر در اتحادیه انجمنهای اسلامی است– شده و عملا اجازه ورود انجمنهای اسلامی غیرعضو را به آن نمیدهند تا بتوانند انتخابات شورای مرکزی دفتر تحکیم را به صورت انتصابی از میان انجمنهای اصولگرا انتخاب کنند. از سوی دیگر بیش از ده هیئت موسس انجمن اسلامی در دانشگاههای مختلف تشکیل شده که از یک سو روسای دانشگاهها در طول هشت سال دولت گذشته از صدور مجوز آنها خودداری میکنند و از سوی دیگر اقلیت افراطی دفتر تحکیم وحدت مانع از حمایت اتحادیه از آنان میشود.»
وزارت بهداشت در بیخبری
در حالی که دانشگاههای علوم پزشکی از قاعده دفتر تحکیم وحدت مستثنی نیستند و وزارت بهداشت باید در هیات نظارت نماینده داشته باشد، معاون دانشجویی و فرهنگی وزارت بهداشت در گفتگو با ایسنا خبر داد وزارت بهداشت، انتخابات 26 مهر را غیر قانونی میداند. دکتر محمد حسین آیتی دلایل این تصمیم را این طور توضیح داد: «برای تشکیل دفتر تحکیم وحدت، وجود 20 تشکل انجمن اسلامی ضروری است. سال گذشته به علت وجود شرایط خاصی، برخی از دوستان بنا به تعیین مصالحی انتخابات دفتر تحکیم وحدت را با حضور 14 انجمن اسلامی دانشجویی برگزار کردند که از سال گذشته تاکنون اختلاف نظر بسیاری بین این 14 تشکل وجود دارد. بر اساس قانون این 14 انجمن میتوانستند وارد شوند اما تاکنون به علت برخی اختلافنظرها این انجمنها همچنان در انتظار هستند. اگر قرار است جنبش دانشجویی با نشاط و فارغ از دغدغههای خاص نهادهای مختلف فعالیت آزادانه داشته باشند، لازم است که از حضور حداکثری دفاتر دانشجویی انجمن اسلامی در دفتر تحکیم استفاده شود. چرا که دفتر تحکیم یکی از دفاتر بسیار فعال میان جامعه دانشگاهیان تا کنون شناخته شده است و نباید اجازه افول آن را داد.»
به گفته او حل این اختلافات بر عهده هیات مرکزی نظارت مشترک استاما تاکنون جلسهای برای رسیدگی به این مشکلات برگزار نشده.
روند تحکیم در 8 ساله گذشته
تا ثریا میرود دیوارِ «طیف شیراز» کج
امیرحسین اکبرپور، دبیر انجمن اسلامی دانشگاه علوم پزشکی شیراز قانونشکنی دفتر تحکیم وحدت را ادامه ماجرای تشکیل طیف شیراز بدون شرایط قانونی میداند. او در گفتگو با چلچراغ روندی را که دفتر تحکیم وحدت بعد از تشکیل طیف شیراز (جناح سنتی) و انحلال طیف علامه (جناح مدرن) طی کرده این طور شرح میدهد:
در سال 78 زمانی که تحکیم طیف شیراز با شروع اختلافات شکل میگرفت، تنها 4-5 انجمن بودند که آن را تشکیل دادند و از طیف علامه جدا شدند در حالی که یک اتحادیه زمانی میتواند شکل بگیرد که حداقل 20 انجمن عضو آن شوند. در آن زمان چون انجمن دیگری نبود که اضافه شود، انتخابات با حمایت هیات نظارت مرکزی وقت، با همان 5 انجمن برگزار شد و با وجود این که خیلی شرایط قانونی را نداشتند به اسم اتحادیه فعالیت کردند. اما کمکم انجمنهای جدیدی تاسیس شد. در دولت احمدینژاد با انحلال انجمنهای طیف علامه، بعضی هیات موسسها با رد شدن از فیلترهای دولت توانستند انجمن جدید تاسیس کنند که اغلب اصولگرا بودند و بنا شد که تحکیم دوباره با شرایط قانونی ایجاد شود. تا سال گذشته چند تا از انجمنهایی که با حمایت بعضی گروههای بیرونی قدرت را در دست گرفتند به اسم اتحادیه فعالیت میکردند. قانون از ابتدا نادیده گرفته شد و 5-6 انجمن یعنی انجمنهای علامه طباطبایی، الزهرا، امیرکبیر، بینالمللی امام خمینی قزوین و علوم پزشکی شیراز در چند سال اخیر با حمایت وزارت علوم و نهاد رهبری خود را تحکیم میدانستند.
اینها انجمنهای جدیدی بودند که بعد از انحلال طیف علامه به وجود آمده و نگرش همسو با حاکمیت داشتند. سال گذشته انتخابات در آبان برگزار شد و با اضافه شدن انجمنهای دانشگاه فردوسی مشهد، علوم پزشکی مشهد و شهید بهشتی تعدادشان به 8 رسید. در مرحله انتخابات هم 3 انجمن علوم پزشکی لرستان، شریعتی تهران و پیام نور مشهد اضافه شدند و در حالی که تعدادشان هیچ وقت به 20 نرسید از حمایت دولت وقت استفاده کرد و به پروسه غیرقانونی خود ادامه داد.
همین روند غیرقانونی باعث شد انجمنهایی مثل علوم پزشکی شیراز و مشهد و لرستان خود را بیرون بکشند. ما هم در انجمن علوم پزشکی شیراز شروع به پیگیری و شکایت کردیم ولی نتیجه نداد. در انتخابات اخیر، تعداد انجمنها به زیر 10 رسیده بود و تلاش کردند با اضافه کردن انجمنهای رامین اهواز، قوچان و شهید عباسپور (که اصلا انجمن اسلامی نیست و با نام مجمع دانشجویان مسلمان فعالیت میکند) تعداد را بالا ببرند. در حالی که در اساسنامه بعضی از آنها اصلا ذکر نشده که عضو تحکیم هستند. در اساسنامه انجمنهای شهید بهشتی، علامه طباطبایی و رامین صارحتا آمده که عضو هیچ اتحادیهای نیستند و این هم یک مورد دیگر نقض قانون است.
این گروه هیچ گونه پایگاه دانشجویی ندارند اما اصرار دارند نشان دهند که تحکیم واقعی آنها هستند. در حالی برای عضویت انجمنهای جدید شرط و شروط میگذارند و از عضویت انجمنهایی با گرایش اصلاحطلبانه و مستقل جلوگیری میکنند که هیچ پروسه قانونی طی نکردهاند. تحکیم فعلی به همان دلیلی که خودش غیرقانونی است، انتخاباتش هم غیر قانونی است و انجمنهای معترض تخلفات این اتحادیه را در بیانیهشان به طور کامل شرح دادهاند.
این مطلب در شماره 542 هفتهنامه چلچراغ منتشر شده است.