دفاع دانشگاه گلاسکو از مدرک روحانی
این فضاسازی چگونه شکل گرفت؟
دفاع دانشگاه گلاسکو از مدرک روحانی
گشتن دنبال مدرک قلابی لای مدارک سیاستمدارهای دیگر جزو روال کار شده. از وزیری که به مجلس پیشنهاد میشود تا کاندیدای ریاست جمهوری و استاد دانشگاهی که برای دانشجوها دردسر درست میکند و خوب نمره نمیدهد، همه در معرض اتهام جعلی بودن مدرک هستند، مگر اینکه خلافش ثابت شود. خوشبختانه ثابت کردن خلافش خیلی کار سختی نیست. در روزهای بعد از اعلام نتایج انتخابات شبهههایی درباره اعتبار مدرک حسن روحانی مطرح شد که هر بار هنوز جوهر اتهامها خشک نشده دانشگاه کالدونین گلاسکو در دفاع از او مطلبی در سایت منتشر میکرد. واقعیت این است که دانشگاههای دنیا بیش از آنچه در ایران مرسوم است به دانشآموختههایشان بها میدهند و آینده آنها را دنبال میکنند و موفقیتهایشان را موفقیت خود میدانند. مجلههای اسپکتیتر در انگلیس و هرالد اسکاتلند هر دو بعد از پیروزی روحانی تیتر made in Glasgow زدند. دانشگاه کالدونین گلاسکو هم در برابر اتهامهایی که اغلب از خارج از کشور از جمله یک روزنامه انگلیسی دیگر نسبت به اعتبار مدرک روحانی زده میشد چندین بار پاسخ داد و از فارغالتحصیل خود و در واقع از اعتبار آکادمیک خود دفاع کرد. اما ماجرای اتهامها چه بود؟
هیچ مدرکی پیدا نشد
اولین شبعهها قبل از کاندیداتوری روحانی و زمانی که او به عنوان کاندیدای احتمالی ریاست جمهوری مطرح شده بود منتشر شد. سایت iranelectionwatch که گذشته نامزدهای احتمالی انتخابات را بررسی میکرد گزارشی منتشر کرد و نوشت هیچ سندی از مدرک دکتری حسن روحانی کاندیدای بالقوه انتخابات در دانشگاه گلاسکو به دست نیاورده. در حالی که سایت مرکز تحقیقات استراتژیک مجمع تشخیص مصلحت نظام نام دانشگاه گلاسکو را برای محل تحصیل روحانی ثبت کرده بود.
اما با اصلاح نام دانشگاه به کالدونین گلاسکو در بیوگرافی روحانی مشخص شد او با نام سابقش حسن فریدون در این دانشگاه تحصیل کرده است.
اما اصلاح نام دانشگاه هم به ماجرا پایان نداد. 21 خرداد روزنامه سیدنی مورنینگ هرالد در استرالیا شبهه دیگری به مدرک روحانی وارد کرد و مدعی شد «سخنگوي دانشگاه کالدونین گلاسکو گفته اين دانشگاه مدرك روحاني را تاييد نميكند. آقاي روحاني شايد نه سرهنگ است نه حقوقدان.»
دانشآموخته ما رئیس جمهور ایران شد
بعد از انتخاب روحانی به ریاست جمهوری بحث مدرک تمام نشد و شبههها ادامه پیدا کرد. اما خیلی زود سایت دانشگاه کالدونین گلاسکو با تبریک به حسن روحانی اعلام کرد که رئیسجمهور آینده ایران در گذشته با نام «حسن فریدون» در آن دانشگاه تحصیل کرده و مدرک بعد از فوقلیسانس و دکترای خود را به ترتیب در سالهای ۱۹۹۵ و ۱۹۹۹ از این دانشگاه گرفته. صفحه اصلی دانشگاه به عکس بزرگی از رئیسجمهور منتخب ایران و تیتر تبریک به او اختصاص پیدا کرد و انتشار نام پایاننامهها و سال دفاع از آنها در این سایت شک و تردیدها را کمرنگ کرد. رئیس دانشگاه هم پیام تبریکی برای او فرستاد و آرزو کرد اندوختههای او از دورانی که عضو دانشگاه گلاسکو بوده به کارش بیاید.
سایت دانشگاه در بخش کتابخانه، چکیده پایاننامههای ارشد و دکتری روحانی را گذاشت و نوشت: به خاطر میزان علاقه به این دو تز تصمیم گرفتیم چکیده هر دو را فراهم کنیم. به دلیل نداشتن حق کپیرایت برای انتشار نسخه الکترونیکی کامل در سایت، درخواست متن کامل پایاننامه فقط در کتابخانه دانشگاه ممکن است.
تز دکتری را خودش نوشته؟
با انتشار چکیده پایاننامه، نوبت به اتهام جدید سرقت علمی رسید. 4 تیر ماه سایت خودنویس که در خارج از کشور اداره میشود با تیتر «چو دزدی با «کلید» آید، گزیدهتر برد کالا» اتهام دیگری به روحانی وارد کرد و نوشت: حسن روحانی کی و کجا سر درس دانشگاه حاضر بوده است؟ کی وقت لازم را برای تحقیق داشته که رسالهای بنویسد؟ آیا آنرا خودش نگاشته؟ توضیحش درباره شباهت وحشتناک متن خلاصهاش با کتابی از یک محقق دیگر چیست؟ آیا کلید در خانهتان را به کسی میدهید که سابقه دزدی دارد؟ یک کارشناس«مطالعات مذهبی و علوم بینالملل»، امروز با مقایسه متن خلاصه یک برگی رساله حسن روحانی با متون دیگر، به شباهت بیبدیل برخی جملهبندیها با کتاب «محمد هاشم کمالی» دست یافت. دکتر کمالی، این متن را در سال ۱۹۹۱ نگاشته است و بر اساس مدارک ارائه شده از سوی دانشگاه کالدونین، متن یک برگی منسوب به «حسن فریدون» در ماه ژوئیه ۱۹۹۸ ارائه شده است. منبع خودنویس معتقد است که با توجه به عدم اعلام اسامی اساتید تایید کننده رساله دکترای «حسن فریدون» (حد اقل دو نفر)، و نیز وجود تنها و تنها یک نسخه فیزیکی تز که به خبرنگار روزنامه تلگراف گفته شده «در دسترس نیست» ممکن است گروهی در حال حاضر در حال تهیه یک رساله جدید نیز باشند. دانشگاه کالدونین گلاسکو تاکنون هیچ عکسی از دوران تحصیل «حسن فریدون» در اختیار رسانهها قرار نداده است. همچنین بر اساس تحقیقات خبرنگار روزنامه تلگراف، دانشجویان از وجود چنین دانشجویی اظهار بیاطلاعی کردهاند. دلیل عدم اعلام اسامی استادان تایید کننده رساله دکترا نیز از سوی دانشگاه باعث تعجب کارشناسان و محققان شده است.
5 تیر روزنامه انگلیسی تلگراف مساله کپیبرداری از یک تز دیگر در پایاننامه روحانی را انتشار داد و اتهام وارد شده در سایت ایرانی خارج از کشور را در این روزنامه انگلیسی هم مطرح کرد.
تایید مجدد دانشگاه
دوباره نوبت دانشگاه بود که به اتهامها پاسخ بدهد. این بار هم پاسخ آنها دفاع از روحانی و تایید مدرک او بود با این توضیح که در پایاننامه او به محمد هاشم کمالی ارجاع داده شده و استفاده از متن او با ذکر منبع بوده است و تخلفی در کار نبوده. روزنامه شرق هم در مکاتبهای با این دانشگاه درباره شبهه در مدرک روحانی از رویزین ادی مسئول مطبوعاتی اداره روابط خارجی و بینالمللی دانشگاه این طور پاسخ گرفت که «با توجه به اینکه بدون اجازه ایشان اجازه ارسال کپی مدرک دکتر حسن روحانی را نداریم اما تایید میکنم که دکتر حسن روحانی در تاریخ 13 نوامبر سال 96 در دوره MPhil (بین فوق لیسانس و دکتری) و در ششم جولای 99 در دوره دکترا از دانشگاه کلدونین گلاسکو فارغالتحصیل شده است.»
دانشگاههای سیاستمدارساز!
بعضی مشاهدات میگوید گنده بودن اسم دانشگاه ارتباط مستقیم با گنده شدن دانشجوهایش در آینده دارد! بعضی دانشگاهها به طور جدی در طول تاریخ سیاستمدار از رئیس جمهور گرفته تا انواع وزیر و نخست وزیر تولید کردهاند. دانشگاه کالدونین گلاسکو البته فعلا فقط یک رئیس جمهور تولیدی داشته و در بین این دانشگاهیها نیست! ولی یک رنکینگ در انگلیس دانشگاه کالدونین گلاسکو را یکی از استغالزاترین دانشگاههای انگلیس ارزیابی کرده که بالای 98درصد دانشجویانش بعد از فارغالتحصیلی در مدت کوتاهی شاغل شدهاند. گرچه همه این شغلها در حد ریاست جمهوری نیست! کسانی که از این دانشگاه بیرون آمدهاند، برای پیدا کردن شغل مشکل چندانی نداشتهاند. اما دانشگاههای بزرگی در جهان هستند که نگاهی به فارغالتحصیلها معروفشان نشان میدهد بیوقفه سیاستمدار تربیت کردهاند. دانشگاه کمبریج و آکسفورد در انگلیس، هاروارد و ییل در آمریکا و سوربن در فرانسه از این دانشگاهها هستند که در رشتههایی مثل فلسفه، حقوق و روابط بینالملل فارغالتحصیلهای مشهوری در داخل و خارج از کشورشان دارند. جان اف کندی و باراک اوباما، رئیس جمهورهای آمریکایی فارغالتحصیل هارواردند. جرالد فورد، جورج بوشهای پدر و پسر و بیل کلینتون از دانشگاه ییل فارغالتحصیل شدهاند. تعداد زیادی از وزیران و اعضای کابینه دولتهای آمریکایی هم فارغالتحصیلان این دو دانشگاهند. در انگلیس دیوید کامرون، تونی بلر، مارگارت تاچر، ادوارد هیث، هارولد ویلسون، دوگلاسهوم و مکمیلان نخستوزیرهای 50 سال گذشته این کشور فارغالتحصیل آکسفورد بودهاند. تعداد زیادی از سیاستمداران دیگر این کشور هم از دانشگاههای آکسفورد و کمبریج فارغالتحصیل شدهاند. دانشگاه سروبن پاریس هم محل تحصیل تعداد زیادی از مسئولان سیاسی فرانسه و کشورهای دیگر بوده است.
این مطلب در شماره526 هفتهنامه چلچراغ منتشر شده است.